Вьетнамда технология мәдени әлеуетті ашудың құралы ретінде қарастырылады, ал зияткерлік меншік шығармашылық құндылықтарды тұрақты дамытудың негізі деп танылған.
Вьетнам мәдениетін дамытуға арналған Саяси бюроның 2026 жылғы 7 қаңтарда шығарған № 80-NQ/TW қарары ғылым мен технологияны, инновацияларды және цифрлық трансформацияны мәдени дамудың негізгі қозғаушы күштері деп белгілейді.
Бұл бағыт мәдени құндылықтарды дамыту мен таратуда технологияны пайдалануды, сондай-ақ жаңа мәдени өнімдер мен құндылықтар жасау үшін технологиялық жетістіктерді қолдануды көздейді.
Технология мен шығармашылық тәсілдің үйлесуі таныс мәдени материалдардың кең аудиторияға жетуіне және дәстүрлі мәдени құндылықтардың жаңа түрде ұсынылуына мүмкіндік беріп отыр.
Үшөлшемді карта жасау, виртуалды шындық және жарық өнері Ванмьеу және Куоктызям кешені, Тханглонг императорлық цитаделі мен Хюэ императорлық цитаделі сияқты мұра нысандарына келушілердің жаңа әсер алуына жағдай жасады. Бұл технологиялар экономикалық, мәдени және білім беру құндылығы бар тартымды экскурсиялар ұйымдастыруға көмектеседі.
Жас өнерпаздар да дәстүрлі өнер түрлерін жаңа қырынан ұсынып жүр. Олардың қатарында чео, вьетнамның дәстүрлі операсы, шам, дәстүрлі соқыр көше орындаушыларының әні, және куанхо, махаббат дуэті бар. Осылайша олар қазіргі аудиторияны тартуға тырысады.
Цифрлық платформалар мәдени өнімдердің кең нарыққа шығуына және қосымша табыс әкелуіне көмектеседі. «Anh trai vuot ngan chong gai» («Call me by fire») және «Anh trai say hi» сияқты музыкалық телебағдарламалар концерттік шоуға, концерттік фильмдерге және ілеспе коммерциялық өнімдерге айналды.
Бұл мысалдар мәдени құндылықтардың түрлі платформаларда зияткерлік меншік нысанына айналып, креативті экономикаға жаңа мүмкіндіктер ашатынын көрсетеді.
IPCOM Vietnam директоры, заңгер Чан Тхи Тамның айтуынша, мәдени зияткерлік меншікке ойын-сауық, кино, тұтыну тауарлары және туризм сияқты салаларда коммерциялық пайдалануға болатын шығармашылық туындылар жатады. Технология олардың қамту аясын кеңейтіп, бәсекеге қабілеттілігін арттырады.
Фильмдер, музыка мен қойылымдардан бастап фестивальдерге, туристік нысандарға, қолөнер ауылдарының өнімдері мен қолөнер бұйымдарына дейінгі мәдени өнімдер зияткерлік меншік құқықтарының түрлі түрлерімен қорғалуы мүмкін. Оларға авторлық құқық, сабақтас құқықтар, тауар белгілері, фирмалық атаулар және географиялық көрсеткіштер жатады.
Мәдениет, спорт және туризм министрлігі жанындағы Электрондық ақпарат және цифрлық трансформация басқармасының директоры Нгуен Тхи Хоанг Лан мәдени ресурстар мұра иелерін, авторларды, технология жеткізушілерін және бизнесті байланыстыратын толық құн тізбегі арқылы дамытылғанда ғана тұрақты экономикалық құндылық жасай алатынын айтты.
Ол мәдениеттің шығу тегін және құқық иелерін анықтауды, шығармашылық дамытуды, коммерцияландыруды және пайданы бөлуді қамтитын құн тізбегін құруға шақырды. Лан мәдениет саласының қатысушылары, шығармашылық мамандар, технология жеткізушілері мен бизнес арасындағы үйлесімділікті күшейту қажет екенін атап өтті. Бұл ретте мемлекет үйлестіруші рөл атқаруы тиіс.
Жақында Vietnam Green Dragon Awards 2026 сыйлығы іске қосылды. Ол авторларды бизнеспен, технологиялармен және нарықтармен байланыстырып, мәдени инновацияларды қолдауға, елдің мәдени индустриялары мен жұмсақ күшін дамытуға үлес қосуды көздейді.
Сыйлық төрт бағытқа: шығармашылыққа, технологияға, тәжірибеге және ықпалға бағытталған. Ол заманауи идеялар мен технологиялар арқылы мұраны жаңартатын бастамаларды, өнімдерді және мәдени зияткерлік меншік нысандарын марапаттайды. Қатысуға өнер, музыка, дизайн, туризм, STEAM білімі және технологияға негізделген мәдени цифрландыру салаларындағы жобалар жіберіледі. Марапаттау рәсімі 2027 жылғы қаңтарға жоспарланған.
Дереккөздер: VietnamPlus / Vietnam News Agency
