Францияның Вьетнамдағы жаңа елшісі Дидье Ле Брет Вьетнамды даму бағытына сенімді, әлемге ашық серпінді ел деп сипаттады. Ол бұл пікірін 30 қазанда Ханойда өткен баспасөз мәслихатында айтып, елдің жетістіктері мен Франциямен ынтымақтастықты кеңейту мүмкіндіктеріне тоқталды.
Жаңа қызмет мерзімінің басындағы әсерлерімен бөліскен Ле Брет Вьетнамның қонақжайлығы мен серпінділігі ерекше әсер қалдырғанын айтты. Оның сөзінше, Доймой жаңару үдерісі басталғалы елдің экономикалық жетістіктері айтарлықтай болды: жалпы ішкі өнім ондаған есе өсіп, шамамен 500 млрд АҚШ долларына жетті. Вьетнам кедейлікті азайту бойынша әлемдегі көшбасшы елдердің қатарында.
Елші Вьетнамға 15 жылдан кейін оралған соң инфрақұрылым мен қалалық көліктегі үлкен өзгерістерді көргенін айтты. Ол велосипедтердің орнын мотоциклдер мен электр көліктері басқанын, сондай-ақ заманауи электр такси қызметтері дамығанын атап өтті.
Ле Брет Вьетнамның заманауи дамуды тарихи мұрасын, мәдени дәстүрлері мен тарихи құндылықтарын сақтаумен ұштастыра алатынын да жоғары бағалады.
Екіжақты қатынастардың негізгі тірегі
Ле Брет білім беру мен кадр даярлауды, ғылыми зерттеулерді және адамдар арасындағы байланысты екіжақты қатынастардың ең берік негізі деп атады. Қазір Францияда шамамен 7000 вьетнамдық студент білім алып жатыр, ал жыл сайын елге шамамен 1500 жаңа студент келеді.
Ынтымақтастықтың үш ірі бағдарламасы, Вьетнамдағы инженерлік білім берудің үздік бағдарламасы (PFIEV), Ханой ғылым және технология университеті (USTH, Вьетнам-Франция университеті деп те аталады) және Француз-вьетнам басқару білім беру орталығы (CFVG), Вьетнамның инженерия, басқару, жоғары технологиялар, цифрлық технологиялар және ғарыш ғылымы сияқты басым салаларында 17 мыңнан астам студент даярлады.
Вьетнамда Ханой мен Хошимин қаласында екі француз жоғары мектебі бар. Сонымен қатар 44 вьетнамдық мектеп LabelFrancÉducation сапа белгісін алды.
Елші Франциядағы вьетнамдық қауымдастықтың рөлін атап өтіп, оны жоғары білімді және екіжақты қатынастар үшін маңызды кадр көзі деп сипаттады.
Негізгі салалардағы ынтымақтастықты кеңейту
Ле Бреттің айтуынша, екіжақты ынтымақтастық «Вьетнамда өндіру» үлгісінен «Вьетнаммен бірге және Вьетнам үшін өндіру» үлгісіне қарай жылжып келеді.
Жоғары технологиялар мен инновациялар саласында тараптар қолданыстағы, шамамен 20 жыл жұмыс істеп тұрған жерді бақылау спутнигінің орнына жаңа буын спутнигін жеткізу туралы жаңартылған келісімшарт бойынша келіссөз жүргізіп жатыр. Францияның кванттық есептеу компаниясы Quandela Вьетнамның FPT тобымен ынтымақтастық туралы келісімге де қол қойды.
Жасыл және цифрлық көшу үшін маңызды пайдалы қазбаларға қатысты дипломат Франция мен Еуропалық одақтың Вьетнамға пайдалы қазбалар қоры карталарын бағалау, жергілікті терең өңдеу мүмкіндігін дамыту және өзара тиімділік негізінде өндіру мәселелерінде көмектесуге дайын екенін айтты.
Француз компаниялары көлік инфрақұрылымындағы қатысуын да кеңейтіп жатыр. Airbus ұшақ жеткізілімін жеделдетуге ұмтылуда, Alstom 200 метро вагонын жеткізу туралы келісімшартқа қол қойды, ал CMA CGM Хайфон қаласындағы Лакхьюен терең су портын байланыстыратын электр баржаларын іске қосуды жоспарлап отыр.
Энергетика және климаттың өзгеруіне жауап беру саласында Франция Вьетнамға құны 15,5 млрд доллар болатын Әділетті энергетикалық көшу жөніндегі серіктестікті жүзеге асыруға қолдау көрсетуге уәде берді. Франция сондай-ақ Хоабинь су электр станциясының қуатын арттыру және электр желісін жаңарту жобаларына көмектесіп жатыр. Екі ел ғалымдар мен бизнес өкілдерімен бірге Фукуокта өтетін 2027 жылғы АТЭС экономикалық көшбасшылары кездесуіне арналған климаттық күйзелістерге жауап беру зерттеулерін жүргізіп жатыр.
Мұраны сақтау және франкофондық ынтымақтастық
Дипломаттың айтуынша, Франция екі елге ортақ тарихи нысан Лонгбьен көпірін қалпына келтіру бойынша алдын ала техникалық-экономикалық зерттеуді аяқтады. Сондай-ақ алдағы төрт жылда Вьетнамда 40 ірі мәдени жобаны жүзеге асыруды жоспарлап отыр.
Ле Брет Вьетнамның Франкофония халықаралық ұйымындағы белсенді рөлін құптап, француз тілінің ағылшын тілін толықтыратынын және вьетнамдық жастарға сапалы біліммен қатар Африкадағы экономикалық әрі еңбек мүмкіндіктеріне жол ашатынын айтты.
Ол Франция Вьетнамның болашаққа ұмтылып, тарихқа, бастауына және алдыңғы ұрпақтарға терең құрметпен қарайтын даму тәсілінен үйрене алатынын айтты.
Дереккөздер: VietnamPlus / Vietnam News Agency
