ЮНЕСКО жаһандық геопарктер кеңесі 3 қарашада Туенкуанг провинциясындағы Донгван үстіртіне мерзімді қайта бағалау рәсіміндегі ең жоғары баға саналатын «Жасыл картаны» бірауыздан берді.
Бұл шешім кеңестің ЮНЕСКО жаһандық геопаркі мәртебесін тағы төрт жылға ұзартуды ұсынғанын білдіреді. Үстірт мәртебесін қайта бағалау рәсімінен қатарынан төртінші рет өтті.
Шешім ЮНЕСКО жаһандық геопарктер кеңесінің 2-4 қарашада өткен 11-сессиясында қабылданды. Ол Вьетнамның геологиялық, табиғи және мәдени мұрасын сақтауға, сондай-ақ қорғау ісін тұрақты туризмді дамыту және жергілікті тұрғындардың тұрмысын жақсартумен ұштастыруға бағытталған күш-жігерінің халықаралық деңгейде мойындалғанын көрсетеді.
Сессияда Вьетнамның ЮНЕСКО жанындағы тұрақты өкілі, елші Нгуен Тхи Ван Ань кеңес мүшелерінің бірауызды қолдауын құптады. Оның айтуынша, бұл нәтиже жергілікті билік органдарының, тиісті салалардың және қауымдастықтардың Донгван үстіртінің мұра құндылықтарын сақтау мен насихаттауға, тұрақты туризмді дамытуға, әсіресе этникалық азшылық қауымдастықтары үшін күнкөріс көздері мен жұмыс орындарын құруға бағытталған тұрақты күш-жігерін көрсетеді.
Елшінің айтуынша, мәртебені жаңарту туралы ұсыныс осы уақытқа дейінгі жетістіктерді растап, мұраны сақтауды тұрақты дамумен байланыстыруға деген жергілікті міндеттемені мойындайды. Нәтиже Туенкуанг провинциясындағы туризмнің танымалдығын, беделін және халықаралық бәсекеге қабілеттілігін арттыруға, сондай-ақ оның Вьетнамның туристік картасындағы орнын нығайтуға көмектеседі.
ЮНЕСКО жаһандық геопарктер кеңесінің 11-сессиясының төрайымы әрі Франциядағы Шабле ЮНЕСКО жаһандық геопаркінің директоры Софи Джастис кеңестің соңғы жылдары Вьетнам геопарктері қол жеткізген елеулі ілгерілеуді атап өткенін айтты.
Донгван үстіртіне қатысты ол мұраны басқару, сақтау және насихаттау сапасын, әсіресе жергілікті қауымдастықтардың қатысуын, тілдік әртүрлілік пен байырғы мәдениет элементтеріне назар аударуды жоғары бағалады. Оның айтуынша, осы факторлар үстірттің досьесіне өзіндік сипат пен сенімділік берді. Ол білім беру, тұрақты даму, туризм және мұраны басқару бағыттарындағы жұмысты жалғастыруды ұсынды, өйткені бұл ұзақ мерзімді міндеттер биліктің барлық деңгейлері мен жергілікті қауымдастықтардың тұрақты қатысуын қажет етеді.
Кеңес мүшесі Сара Гэмбл де осы пікірді қолдады. Оның айтуынша, Донгван үстіртінің ландшафтары ерекше, ал оны басқаратын команда өз ісіне берілген әрі тиімді жұмыс істейді. Ол жергілікті тұрғындарды тартуға, қауымдастықтарға күнкөріс көздерін дамытуға, дағдыларын жетілдіруге және іскерлік белсенділігін кеңейтуге қолдау көрсетуге бағытталған күш-жігерді ерекше атап өтті.
Гэмбл Вьетнам ЮНЕСКО жаһандық геопарктер желісімен байланысын нығайтып, ЮНЕСКО жөніндегі Ұлттық комиссиямен, университеттермен және өңірлік серіктестермен ынтымақтастықты дамытуы керек деді. Оның айтуынша, халықаралық форумдар мен конференцияларға белсенді қатысып, осы үлгіні таныстыру және практикалық тәжірибемен бөлісу Донгван үстіртінің басқару жүйесін одан әрі жетілдіріп, жаһандық желіге көбірек үлес қосуына көмектеседі.
Техникалық тұрғыдан Вьетнам геоғылымдар және минералдық ресурстар институтының директоры, Вьетнамның ЮНЕСКО жаһандық геопарктері жөніндегі кіші комитетінің төрағасы доктор Чинь Хай Сон мәртебені қатарынан төртінші рет ұзарту туралы ұсыныс жергілікті аумақ үшін маңызды екенін айтты. Оның пікірінше, бұл Донгван үстіртіндегі экономикалық дамуға және өмір сүру деңгейін жақсартуға қосымша серпін береді.
Доктор Сонның айтуынша, Вьетнам бұған дейінгі қайта бағалау кезінде берілген бес ұсыныстың үшеуін орындаған, ал қалған екеуі бойынша жұмыс жалғасып жатыр. Вьетнам бұл міндеттерді аяқтап, кеңестің жаңа ұсыныстарын байыппен іске асыруға міндеттенді. Бағалау барысында аталған оң нәтижелерге байырғы қауымдастықтарды дамыту, инфрақұрылымды жақсарту, дәстүрлі мәдениетті насихаттау және «Бір қауымдастық, бір өнім» (OCOP) бағдарламасын іске асыру жатады.
ЮНЕСКО-ның Жер туралы ғылымдар және геопарктер секциясының басшысы Кристоф Ванденберге Донгван үстіртін табиғатты қорғау мен әлеуметтік-экономикалық дамуға теңгерімді көзқарастың көрнекті үлгісі деп атады. Оның айтуынша, ЮНЕСКО-ның жаһандық геопарктер бағдарламасы табиғи құндылықтарды қорғаумен қатар, жергілікті қауымдастықтарға даму ісіне қатысып, одан тікелей пайда алуға мүмкіндік береді.
«Донгван үстірті жергілікті тұрғындардың геопарк жұмысына толық берілгенінің өте көрнекті үлгісі. Қауымдастық табиғатты қорғаудың маңызын түсінеді, осы құндылықтарды қорғауға бастамашылдық танытады және оларды мақтан тұтады», - деп атап өтті Ванденберге. Оның айтуынша, бұл геопарк мәртебесін тағы төрт жылға ұзарту ұсынылуының негізгі себептерінің бірі.
ЮНЕСКО өкілдерінің айтуынша, жаһандық геопарктер желісінің құндылығы танылған нысандарды байланыстырумен ғана шектелмейді. Ол тәжірибе алмасуға, ортақ мәселелерді шешуге және тиімді үлгілерді таратуға мүмкіндік береді. Сондықтан Донгван үстірті басқа геопарктермен тәжірибе алмасуға белсендірек қатысып, жақсы тәжірибелерді таныстырып, халықаралық ынтымақтастықты нығайтуы керек.
Дереккөздер: VietnamPlus / Vietnam News Agency
