Вьетнам мен Біріккен Араб Әмірліктері (БАӘ) арасындағы жан-жақты экономикалық әріптестік туралы келісім (CEPA) Вьетнамның БАӘ-ге экспортын ұлғайтып, жергілікті компанияларға Таяу Шығыс пен Африкадағы кеңірек нарықтарға шығуға көмектеседі. Бұл туралы сарапшылар Хошимин қаласында өткен семинарда айтты.
CEPA және вьетнамдық компаниялардың Таяу Шығыс пен Африкаға экспорттық әлеуетіне арналған семинарды 23 қазанда Хошимин инвестициялар мен сауданы ілгерілету орталығы (ITPC) және Өнеркәсіп және сауда министрлігінің Сыртқы сауда агенттігі өткізді.
ITPC директорының орынбасары Ле Ань Хоанг БАӘ-ні Парсы шығанағындағы араб мемлекеттері ынтымақтастығы кеңесінде, Таяу Шығыс пен Африкада сауда, логистика және қайта тиеу үшін перспективалы нарық әрі стратегиялық орталық деп атады.
CEPA 2026 жылғы 3 ақпанда күшіне енді. Келісім бойынша БАӘ тауарлардың 74,2% позициясына салынатын бажды жоюға міндеттенді. Бес жыл іске асқаннан кейін бұл көрсеткіш 89,2%-ға жетеді деп күтіледі. Ле Ань Хоанг бұл міндеттемелер вьетнамдық тауарларға елеулі бәсекелік артықшылық беретінін айтты.
Компаниялар тарифтік жеңілдіктерді нақты экспорттық тапсырыстарға айналдыру үшін келісім талаптарын түсініп, нарық шарттарын орындауы керек. Оларға тауардың шығу тегі ережелері, шығу тегі туралы сертификаттар, сапа стандарттары және кәсіби өткізу арналары жатады.
Хошимин қаласының Даму зерттеулері институты директорының бұрынғы орынбасары Фам Бинь Анның айтуынша, БАӘ-нің жалпы ішкі өнімі 2025 жылы 517,7 млрд АҚШ долларына жетіп, нақты экономикалық өсім 6,2% болды.
Ел экономикасын мұнай секторынан тыс бағыттарға әртараптандырды. Мұнайға қатысы жоқ салалардың үлесі ЖІӨ-нің 77%-ын, яғни шамамен 398 млрд долларды құрайды. БАӘ экономикасының негізгі салаларына қаржы, логистика, бөлшек сауда және жоғары технологиялар жатады.
БАӘ халқының 88,5%-ын шетел азаматтары құрайды, ал ауыл шаруашылығы жерлері аумақтың 1%-ынан аз. Сондықтан ел азық-түлік импортына қатты тәуелді: күнделікті азық-түлік сұранысының 85-90%-ы шетелдік жеткізілімдер арқылы өтеледі деп бағаланады. Бұл ауыл шаруашылығы өнімдері мен өңделген азық-түлік жеткізетін вьетнамдық экспорттаушыларға мүмкіндік береді.
CEPA тек 2026 жылғы ақпанда күшіне енгенімен, екіжақты сауда бұған дейін де өсті. Вьетнамның БАӘ-ге экспорты 2021-2025 жылдары тұрақты өсіп, былтыр 5,91 млрд долларға жетті. Негізгі экспорт топтарына темір мен болат, кешью жаңғағы, көлік құралдары, жемістер мен көкөністер кірді.
Фам Бинь Ан келісім екі ел арасындағы экономикалық ынтымақтастыққа негіз қалыптастырғанын айтты. Оның пікірінше, келісім БАӘ-нің ірі қаржы қорларының Вьетнамға, әсіресе инфрақұрылымға, таза энергетикаға және цифрлық трансформацияға инвестиция салуына ықпал етуі мүмкін.
Алайда баждың төмендеуі кедендік рәсімдеудің автоматты түрде жеңілдейтінін білдірмейді. БАӘ саудадағы қатаң техникалық кедергілерді, санитарлық және фитосанитарлық шараларды, сондай-ақ азық-түлік қауіпсіздігі талаптарын қолдануды жалғастырып отыр.
Мұсылман тұтынушыларына арналған өнімдер үшін халал сертификатының маңызы зор. Компаниялар шикізат алудан бастап өндіру, сақтау және тасымалдауға дейінгі бүкіл жеткізу тізбегінде талаптарды сақтап, айқас ластануға жол бермеуі керек. Нарыққа шығу үшін өнімде БАӘ-нің тиісті органдары National Halal Mark жүйесі бойынша ресми мойындаған сертификат болуы қажет.
Вьетнамның БАӘ-дегі Сауда өкілдігінің басшысы Чыонг Сюан Чунг компанияларды БАӘ-ні тек тұтыну нарығы ретінде емес, Таяу Шығыс пен Африкадағы көршілес нарықтарға қызмет көрсететін заманауи логистика және тарату орталығы ретінде қарастыруға шақырды.
Ол вьетнамдық компанияларға алдымен БАӘ нарығын өнімді сынау, тұтынушылық сұранысты бағалау және жаңа піскен ауыл шаруашылығы өнімдері, өңделген азық-түлік, тоқыма және киім, аяқ киім мен жиһаз сияқты негізгі вьетнамдық экспорт тауарларының танымалдығын арттыру үшін пайдалануды ұсынды.
Одан кейін компаниялар Парсы шығанағындағы араб мемлекеттері ынтымақтастығы кеңесінің кеден одағы мен өңір ішіндегі келісілген кедендік рәсімдерін пайдаланып, кеңеске мүше елдерге шығуын кеңейте алады. Таяу Шығыс пен Африканың нарықтары бір-бірінен қатты ерекшеленеді, сондықтан компаниялар географиялық кластерлер мен жекелеген салаларға бағытталған стратегия қолдануы керек. Чыонг Сюан Чунг ресурстарды тым шашыратпай, сенімді жергілікті серіктестермен жұмыс істеуге кеңес берді.
Ол экспорттаушыларды тарату арналарын әртараптандыруға шақырды. Бұл үшін тікелей экспортты БАӘ-дегі делдалдармен серіктестікпен ұштастырып, жергілікті қойма және логистика нысандарын біртіндеп дамытуға болады. Жеке сатып алушыларды іздеудің орнына компаниялар мамандандырылған импорттаушылармен, өңірлік бөлшек сауда желілерімен, еркін сауда аймақтарындағы қойма операторларымен және трансшекаралық электрондық сауда платформаларымен ұзақ мерзімді байланыс орнатуы керек.
Дереккөздер: VietnamPlus / Vietnam News Agency
